Źródło: RDOŚ we Wrocławiu

Plany zadań ochronnych na Dolnym Śląsku

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska we Wrocławiu wydał zarządzenia w sprawie ustanowienia planów zadań ochronnych dla 4 obszarów Natura 2000: Irysowy Zagon koło Gromadzynia PLH020051, Czarne Urwisko koło Lutyni PLH020033, Przełomy Pełcznicy pod Książem PLH020020 i Las Pilczycki PLH020069.

Ostoja Irysowy Zagon koło Gromadzynia PLH020051, pomimo stosunkowo niewielkiej powierzchni, odgrywa w regionie znaczącą rolę w ochronie zmiennowilgotnych łąk trzęślicowych 6410. Siedlisko to, w połączeniu z pozostałymi typami siedlisk przyrodniczych wyróżnionymi na obszarze ostoi, tj. 6430 Ziołorośla górskie Adenostylion alliariae i ziołorośla nadrzeczne Convolvuletalia sepium, 6510 Niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie Arrhenatherion elatioris, 91E0 Łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnienion jest kluczowe również w zakresie ochrony cennych gatunków entomofauny. Przedmiotami ochrony w obszarze są dwa gatunki motyli: 1060 Czerwończyk nieparek Lycaena dispar i 1074 Barczatka kataks Eriogaster catax.

Obszar Czarne Urwisko koło Lutyni położony jest w obrębie bazaltowego wzgórza opadającego w kierunku południowo-wschodnim ku potokowi Luta. Na stokach wzniesienia występują zarówno cenne zbiorowiska leśne, jak i ekstensywnie użytkowane obszary łąk i pastwisk. Wśród zbiorowisk leśnych stanowiących przedmioty ochrony w obszarze wyróżniono: jaworzyny i lasy klonowo-lipowe Tillio plathyphyllis-Acerion pseudoplatani [kod 9180] (mające największy udział wśród zbiorowisk leśnych obszaru), kwaśne Luzulo-Fagenion [9110] oraz żyzne buczyny Dentario-glandulosae-Fagenion, Galio-odorati-Fagenion [9130]. Znaczną powierzchnię zajmują także niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie Arrhenatherion elatioris [6510]. Natomiast specyficzna budowa geologiczna obszaru i obecność wychodni skalnych umożliwiły wykształcenie się siedliska ścian skalnych i urwisk krzemianowych ze zbiorowiskami z Androsacion vandelii [8220].

Obszar Przełomy Pełcznicy pod Książem PLH020020 zlokalizowany w obrębie Pogórza Wałbrzyskiego obejmuje przełomowe odcinki rzek Pełcznica i Szczawnik. W obszarze dominują zbiorowiska leśne. Największą powierzchnię zajmują jaworzyny i lasy klonowo-lipowe Tillio plathyphyllis-Acerion pdeudoplatani [kod 9180], ponadto wykształcone są także kwaśne buczyny Luzulo-Fagenion [9110], ciepłolubne dąbrowy Quercetalia pubescenti-petraeae [91I0], a w dolinach rzek na niewielkich powierzchniach łęgi wierzbowe, topolowe, olszowe i jesionowe Salicetum albo-fragilis, Populetum albae, Alnenion [91E0], którym towarzyszą także zbiorowiska ziołorośli górskich Adenostylion alliariae i ziołorośli nadrzecznych Convolvuletalia sepium [6430]. Specyficzna budowa geologiczna tego terenu zapewnia warunki do wykształcania się cennych, lecz zajmujących niewielkie powierzchnie siedlisk pionierskich muraw na skałach krzemianowych Arabidopsidion thalianae [8230] oraz ścian skalnych i urwisk ze zbiorowiskami z Androsacion vandelli [8220]. Zbiorowiska łąkowe występują na niewielkich powierzchniach i reprezentowane są przez siedlisko niżowe łąki świeże użytkowane ekstensywnie Arrhenatherion elatioris [6510].

Podziemia, włączonego w granice obszaru, Zamku Książ stanowią zimowisko trzech rzadkich gatunków nietoperzy: mopka Barbastella barbastellus [1308], nocka Bechsteina Myotis Bechsteini [1323] oraz nocka dużego Myotis myotis [1324]. W obrębie kanału ciepłowniczego Zamku położonego częściowo w granicach Obszaru stanowiska zimowe mają nocek duży i mopek.

Obszar Las Pilczycki PLH020069 położony jest w granicach administracyjnych miasta Wrocławia. Obszar ten pełnił tradycyjnie funkcje lasu podmiejskiego, stąd zachował ciągłość struktury i funkcji z dawnymi lasami łęgowymi doliny Odry. Niemal 84,4 ha obszaru jest zajętych przez dobrze i doskonale wykształcone siedliska leśne: lasy łęgowe Ficario-Ulmetum [91F0] oraz grądy Galio-Carpinetum, Tilio-Carpinetum [9170], zajmujące 70,55 % powierzchni, pozostałą część zajmują łąki kośne, w tym łąki selernicowe Cnidion dubi [6440]. Ponadto obszar stanowi ostoję rzadkich gatunków owadów uzależnionych od obecności skupisk dębów: kozioroga dębosza Cerambyx cerdo [1088] i pachnicy dębowej Osmoderma eremita [1084] (gatunek priorytetowy z załącznika II Dyrektywy Siedliskowej). Występują tu także motyle, tj.: czerwończyk nieparek Lycaena dispar [1060], modraszek telejus Phengaris teleius [6177] oraz przeplatka maturna Hypodryas maturna [6169] oraz nietoperze: mopek Barbastella barbastellus [1308] i nocek łydkowłosy Myotis dasycneme [1318].

Ustanowione plany zadań ochronnych określają m.in. zidentyfikowane zagrożenia dla przedmiotów ochrony oraz działania ochronne mające na celu przede wszystkim utrzymanie ich właściwego stanu ochrony.

Zarządzenia w sprawie ustanowienia planów zadań ochronnych dla obszarów Natura 2000: Irysowy Zagon koło Gromadzynia, Czarne Urwisko koło Lutyni oraz Przełomy Pełcznicy pod Książem opublikowane zostały w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego 19 września 2013 r. (Dz. Urz. Woj. Doln. z 2013 r. poz., 5014, 5015, 5016) i weszły w życie 4 października 2013r. Zarządzenie w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Las Pilczycki zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Województwa Dolnośląskiego 15 października 2013 r. (Dz. Urz. Woj. Doln. z 2013 r. poz., 5371) i wejdzie w życie 30 października 2013 r.