las1

Co to jest las ?

Znany działacz na rzecz ochrony środowiska Baba Dioum z Senegalu, na ważnej konferencji międzynarodowej w New Dehli (Indie) już w 1968 roku powiedział niezmiernie ważną i ciągle aktualną sentencję:

Zachęcamy do poznawania lasu.

Na pewno nie raz byłeś w lesie. Byłeś również w parku miejskim czy ogrodzie botanicznym i raczej nie miałeś wątpliwości będąc w parku, że jesteś w lesie.

Czy kiedykolwiek zastanawiałeś się co to jest las ?

Z pozoru odpowiedź jest prosta, ale tylko z pozoru, bo zgromadzono wiele (prawdopodobnie ponad 200) definicji lasu.

Dwie przykładowe definicje:

Dla nas „zwykłych śmiertelników” las to drzewa, krzewy, zwierzęta w nim żyjące: sarny, jelenie, dziki, wilki, mrówki, ptaki i …. grzyby. Las często budzi w nas lęk, jest tajemniczy ale też magiczny. Trochę inaczej widzą las leśnicy, ekolodzy, znawcy przyrody. Oni widzą las jako elementy tworzące uporządkowany, specyficzny ład. Elementy te, to specyficzne zbiorowisko różnych roślin – przede wszystkim drzew i krzewów, a także zwierząt i grzybów, które żyją w określonej przestrzeni – siedlisku – obejmującym glebę oraz powietrze. Elementy te i zależności między nimi określane są całościowo jako ekosystem*, ponieważ zajmują one określoną przestrzeń w której wzrastają, ale również podlegają określonym prawom przyrody regulującym ich rozwój osobniczy i wzajemne relacje wewnątrz – i między gatunkowe.

Wszystkie elementy ekosystemu podlegają pewnym regułom, których efektem jest następstwo zdarzeń i zjawisk, kolejnych przyczyn i skutków. W lesie naturalnymi zjawiskami są konkurencja i walka o energię słoneczną i o pokarm, narodziny i śmierć tworzące przemianę pokoleń. A ich efektem jest zapewnienie trwałości rozwoju w celu zachowania własnego gatunku.

Śmiało można powiedzieć, że las to chyba najbardziej skomplikowane i najbogatsze w organizmy żywe środowisko lądowe na ziemi – ponad połowa lądowych gatunków związanych jest z formacjami leśnymi. Świat roślin jest w ogóle fascynujący – to dzięki nim żyją inne organizmy na ziemi – o tym oczywiście wszyscy wiemy.

Głównym elementem ekosystemu leśnego (w przyrodzie są różne ekosystemy), podobnie jak i parku, jest drzewostan* czyli określone zbiorowisko młodych i starszych drzew, jednego lub wielu gatunków. Każdy drzewostan w swym życiu ma początek i koniec. Może powstać w sposób naturalny lub sztuczny. Ale aby zbiorowisko drzew, drzewostan, stanowiło element ekosystemu, musi spełniać określone funkcje.

Drzewostan, zależnie od charakteru danej formacji roślinnej, może tworzyć jeden lub wiele gatunków drzew. Mogą być one w jednakowym lub zróżnicowanym wieku, różnej wysokości i grubości oraz w rożnym sąsiedztwie względem siebie. Z danym siedliskiem wiążą się również charakterystyczne dla niego rośliny runa i krzewy. One zapewniają miejsce bytowania (pokarm i schronienie) większych i mniejszych zwierząt – i tak właśnie wygląda ekosystem leśny.

Słownik 

* ekosystem - świat roślin i zwierząt, wspólnie zasiedlających określone siedlisko, tworzący wraz z tym siedliskiem pewien przestrzennie wyodrębniający się i zmienny w czasie układ ekologiczny. W skład każdego ekosystemu wchodzą substancje abiotyczne środowiska, z których organizmy samożywne, (głównie rośliny zielone, mające zdolność fotosyntezy) czerpią środki do życia oraz organizmy cudzożywne — konsumenci, głównie zwierzęta, żywiące się organizmami lub rozdrobnioną materią organiczną, oraz destruenci, głównie grzyby i bakterie rozkładające złożone związki organiczne na proste związki chemiczne, przyswajalne przez producentów. Istnieją więc powiązania troficzne pomiędzy poszczególnymi ogniwami. Ekosystem leśnywięcej >>>

* drzewostan - zespół większej liczby drzew rosnących na pewnej powierzchni leśnej w odpowiednim zagęszczeniu i zwarciu koron, wzajemnie na siebie oddziałujących